تحلیل هزینه و سودمندی

اگر در یک مطالعه بررسی شود که آیا مزایای انجام یک کار یا پروژه خاص بیشتر از مشکلات و مشکلات آن است یا خیر، تحلیل هزینه و فایده مبنای تصمیم گیری است. می توان گفت همه ما آگاهانه یا ناخودآگاه در طول روز در انجام کارهای مختلف، تصمیم گیری در موقعیت های مختلف، خرید کالاهای مختلف و … مشغول هستیم و از آن بهره مندیم. مفهوم تحلیل هزینه و فایده در متون مختلف با عبارات مختلفی بیان شده است. در زبان انگلیسی به صورت CBA یا BCA (Benefit cost analysis) در فارسی با اصطلاحات آنالیز هزینه-منفعت، تحلیل هزینه-منفعت یا تحلیل هزینه-منفعت استفاده می شود.

مفهوم هزینه-فایده بیش از 160 سال پیش توسط یک مهندس فرانسوی به نام ژول دوپو معرفی شد. او مبنای نظری تحلیل هزینه و فایده را در سال 1844 پیشنهاد کرد و از آن تاریخ به بعد، تحلیل هزینه و فایده نقشی حیاتی در اقتصاد رفاه ایفا کرد، اما اولین استفاده گسترده از آن توسط واحد مهندسی نیروی زمین آمریکا به عنوان روشی برای تصمیم گیری در مورد ارزیابی پروژه های آب فدرال در اواخر دهه 1930 در ایالات متحده آمریکا اتخاذ شد. این روش به دلیل سادگی و در عین حال کارآمدی مورد توجه اقتصاددانان قرار گرفت و از دهه 50 به طور رسمی وارد ادبیات اقتصادی شد و از آن زمان به بعد برای تحلیل سیاست های موثر بر حمل و نقل، سلامت عمومی و… استفاده شد. دفاع ، آموزش و محیط زیست نیز استفاده شده است. کاربرد اصلی این تحلیل در کسب و کار و صنعت به عنوان روشی برای ارزیابی پروژه ها، خدمات و محصولات مختلف بوده است، به همین دلیل بیشتر تعاریف مربوطه بر این حوزه ها متمرکز شده است.

تحلیل هزینه و فایده در مفهوم، تحلیلی است که در آن مزایا و هزینه های مربوط به مراحل مختلف انجام کاری با هم مقایسه می شود. کار اصلی در این تحلیل، مقایسه مزایا و هزینه های بخش های مختلف و در واقع مقایسه نتایج به روش های مختلف است. تحلیل هزینه و فایده مقیاسی برای اندازه گیری است. به طوری که کلیه مبالغ مثبت (جریان نقدی و سود) در یک طرف ترازو و کلیه مبالغ منفی (هزینه ها و زیان ها) در طرف دیگر ترازو قرار می گیرند. از دیدگاه سلیمی، تحلیل هزینه و فایده روشی است برای یافتن تمام هزینه ها و منافع یک پروژه و تعیین کمیت آنها به طوری که تفاوت این دو نشان دهنده مقرون به صرفه بودن فعالیت باشد.

وبلاگ استاد حساب...